Page 11 - Riskli Dergi
P. 11
Ters çaba yasası, kimi durumlarda
Ters Çaba
bilinçli ve zoraki çabanın başarıyı
getirmekten ziyade tam aksi bir Yasası
sonuç doğurduğunu ifade eder. Nasıl İşler?
TERS ÇABA tarafından ortaya atılan bu kavram Kişi öncelikle kendi-
İngiliz Yazar ve Filozof Aldous Huxley
görme, dikkat, gevşeme gibi doğal
akışındaki süreçleri incelerken ne bir hedef belirler.
Uyumak, mutlu olmak
gözlemlenmiş ve bu süreçlerdeki çaba ya da başarmak gibi.
KURALI arttıkça işlevin azaldığı fark edilmiş. Ardından zihin bu
Peki, bir şeyin ısrarla istenildiğinde
gerçekleşmediğini ancak çaba sarf
hedefi baskı altında
edilmediğinde akışında ilerlediğini
kalarak bir
savunan ters çaba yasası nasıl çalışır
zorunluluğa çevirir.
ve günlük hayatta nasıl uygulanabilir?
“Uyumalıyım”, “Ba-
şarmak zorundayım”,
“Mutlu olmalıyım” gibi.
Sonrasında beyin bu
baskıyı tehlike gibi
“ ir şeyi bilinçli iradeyle ne kadar çok algılar. Gerçekleştir-
B kadar azalır.” diyen İngiliz yazar ve filo- mek için çabalanan
yapmaya çalışırsak, başarı şansımız o
zof Aldous Huxley, ters çaba yasasını ilk
olarak ortaya atan kişi. Huxley bu teoriyi şöy- hedefi zora sokarak
sistem hata verir.
le açıklıyor: Kişi bir işe “başarmalıyım” hırsı ve
baskısı ile başladığında zihin bu çaba altında Zihinsel karmaşanın
eziliyor ve hem beden hem algılama siste- yanı sıra kalp ritmi
mi geriliyor. Yaşanan bu gerilim ise bedenin bozulur, kas ve sinir
normal işleyişini engelliyor. Sonuç olarak ise sistemi gerilir. Hedef
kişi daha çok çabalasa da başarılı olamıyor. uykuysa uyku bir türlü
Örneğin Huxley, daha iyi görmek için gözleri gelmez, dikkat da-
zorlamanın görüşü daha da bulanıklaştırdı- ğılır. Uyuyamadıkça
ğını; zorla uyumaya çalışmanın uykusuzluğa kişi kendini daha da
neden olduğunu söylüyor. Yine günlük haya- zorlar ve sonuç yine
tınızı gözlemlediğinizde mutluluğu bir hedef de değişmez. Hatta
hâline getirerek mutlu olmaya çabaladığı- olumsuz tablo daha
nızda aslında mutsuzluğun büyüdüğünü gö- da ileri gider.
rürsünüz. Aynı şekilde zihninizden atmaya

